Delicious
Digg
Facebook
Twitter
Yahoo!
Technorati
សៅរ៍ 22 កញ្ញា 2012
តើគំរូសេរីភាពណាមួយដែលកម្ពុជាគួរអនុវត្តន៍ ?
នាយករដ្ឋមន្រ្តីខ្មែរ ហ៊ុន សែន
©វណ្ណារ៉ា/RFI
ប្រទេសកម្ពុជាដែលទើបបានទទួលសន្តិសភាពពេញលេញជាងមួយទសវត្សរ៍ចុងក្រោយគួរខិតខំពង្រឹងសន្តិភាពនេះឲ្យបានរឹងមាំថែមទៀតខណៈដែលភាពវឹកវរកំពុងកើតឡើងនៅក្នុងប្រទេសជាច្រើនក្នុងពិភពលោក។ អំពើហិង្សាដ៏កម្រោលដែលកំពុងផ្ទុះឡើងដោយសារតែខ្សែភាពយន្តប្រមាថសាសនាអ៊ីស្លាមនៅពេលនេះជាអធិករណ៍ថ្មីមួយទៀតដែលធ្វើឲ្យពិភពលោកកាន់តែច្របូកច្របល់។ បញ្ហាធំៗដែលបានកើតឡើងក្នុងតំបន់ និងក្នុងពិភពលោកសុទ្ធតែជាមេរៀនសម្រាប់ការអនុវត្តសេរីភាព និងប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជា។
ពិភពលោកហាក់កំពុងធ្លាក់ក្នុងសភាពវឹកវរជាថ្មីនៅពេលដែលខ្សែភាពយន្តខ្លីមួយដែលប្រមាថព្យាការីមហាមេដ មេដឹកនាំសាសនាអ៊ីស្លាមត្រូវបានគេបង្ហោះតាមអ៊ីធីណែតកាលពីសប្តាហ៍កន្លងទៅ។ កំហឹងរបស់ជនអ៊ីស្លាមបានធ្វើឲ្យស្ថានទូតអាមេរិកជាច្រើនបានទទួលរងការវាយប្រហារ ដុតបំផ្លាញ ឬគំរាមកំហែង និងរហូតដល់មានឯកអគ្គរដ្ឋទូត និងមន្ត្រីទូតអាមេរិកស្លាប់ក្នុងហេតុការណ៍នេះទៀតផង។ ស្ថានភាពនេះបានធ្វើឲ្យសហរដ្ឋអាមេរិកសម្រេចចេញបទបញ្ហាឲ្យគ្រប់ស្ថានទូតរបស់ខ្លួនទាំងអស់ត្រូវសុំជំនួយពីប្រទេសសាម៉ីដើម្បីបង្កើនការ ការការពារសន្តិសុខ។ ស្ថានទូតអាមេរិកប្រចាំទីក្រុងភ្នំពេញក៏ត្រូវបានពង្រឹងសន្តិសុខដូចគ្នាដែរ។
ស្របពេលគ្នានេះ ទស្សនាវដ្តីបារាំងមួយ ឈ្មោះ Charlie Hebdo ក៏បានចាក់សាំងទៅលើភ្លើងដែលកំពុងឆេះ។ ទស្សនាវដ្តីនេះបានចុះផ្សាយរូបគំនូរត្លុកកំប្លែងដែលមានលក្ខណៈប្រមាថព្យាការីមហាមេដដូចគ្នាដែរ។ ដោយសារតែរូបត្លុកកំប្លែងមួយនេះ ស្ថានទូត អគ្គកុងស៊ុល និងសាលារៀនបារាំងនៅក្នុងជាង ២០ ប្រទេសដែលកាន់សាសនាអ៊ីស្លាមត្រូវបានបិទទ្វារបណ្តោះអាសន្នកាលពីថ្ងៃសុក្រចុងសប្តាហ៍នេះដើម្បីបង្កាក្រែងមានអំពើហិង្សាកើតឡើង។
មិនមែនតែនៅក្នុងពិភពលោកទេ សូម្បីតែនៅក្នុងតំបន់ជិតខាងកម្ពុជាក៏អំពើហិង្សាស្រដៀងគ្នានេះកើតឡើងដែរ។ ជាក់ស្តែង អំពើហិង្សានៅប៉ែកខាងត្បូងថៃ និងថ្មីៗនេះ អំពើហិង្សាសាសនាបានផ្ទុះឡើងនៅក្នុងប្រទេសភូមា។
មូលហេតុសាសនាជារឿងដែលតែងលើកមកនិយាយ ប៉ុន្តែ តើអ្វីទៅ ជាហេតុបណ្តាលឲ្យផ្ទុះអំពើហិង្សាសាសនា ? ចម្លើយគឺ សេរីភាពគ្មានព្រំដែននេះឯង ដែលបានដុតបញ្ឆេះអំពើហិង្សាទាំងនោះ។ ខ្សែភាពយន្តផលិតនៅសហរដ្ឋអាមេរិកក៏ដូចជារូបត្លុកកំប្លែងក្នុងទស្សនាវដ្តីបារាំងដែរ ត្រូវបានផលិតនិងផ្សព្វផ្សាយក្រោមហេតុផលសេរីភាពសម្តែងមតិ។ ក្នុងបរិបទនេះ រដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាមេរិកក៏ដូចជាបារាំងដែលមានឈ្មោះជា «បិតា» ប្រជាធិបតេយ្យ ពិតជាពិបាកខ្លាំងណាស់ក្នុងការថ្លឹងថ្លែងរវាងសេរីភាពសម្តែងមតិ និងការប្រមាថទៅលើសាសនាដទៃដែលមិនគួរនឹងធ្វើ។
រហូតមកទល់ពេលនេះ ទីក្រុងប៉ារីស និង ក៏ដូចជាវ៉ាស៊ីនតោនដែរ នៅតែឲ្យតម្លៃធ្ងន់ទៅលើសេរីសម្តែងមតិដដែលដើម្បីរក្សាគោលការណ៍គ្រឹះនៃប្រជាធិបតេយ្យរបស់ខ្លួន បើទោះបីជាស្ថានការណ៍មានភាពធ្ងន់ធ្ងរ និងបើទោះបីជាមានអ្នកខ្លះរិះគន់ថា សេរីភាពគ្មានព្រំដែនបែបប្របកដោយការប្រមាថនេះមិនអាចទទួលយកបានក៏ដោយ។ ងាកមកប្រទេសកម្ពុជាវិញ សន្តិភាពពេញលេញទើបតែត្រូវបានរកឃើញជាងមួយទសវត្សរ៍ចុងក្រោយនេះប៉ុណ្ណោះ។ ប៉ុន្តែ សន្តិភាព និងស្ថេរភាពនយោបាយកម្ពុជាក៏តែងតែទទួលរងការគំរាមកំហែងជាញឹកញយដែរ។ ជម្លោះនយោបាយដែលនាំដល់ការផ្ទុះអាវុធកណ្តាលទីក្រុងរវាងដៃគូក្នុងរដ្ឋាភិបាលចម្រុះកាលពីខែកក្កដាឆ្នាំ ១៩៩៧ គឺជាវិញ្ញាសាទី១។ រីឯជម្លោះក្តៅគគុកជាបន្តបន្ទាប់រវាងបក្សកាន់អំណាច និងបក្សប្រឆាំងដែលនៅតែបន្តនៅឡើយរហូតដល់ពេលនេះ គឺជាវិញ្ញាសារទី២សម្រាប់សន្តិភាព និងស្ថេរភាពនយោបាយនៅកម្ពុជា។
ជាការពិត កម្ពុជាបានឆ្លងផុតសម័យកាលសង្គ្រាមស៊ីវិល ឬសម័យកាលដណ្តើមតុល្យភាព កម្លាំងយោធាពីសំណាក់ក្រុមនយោបាយបដិបក្ខទៅហើយ ប៉ុន្តែ ប្រធានបទសំខាន់សម្រាប់នយោបាយកម្ពុជានាពេលនេះ ក៏ស្ថិតនៅជុំវិញសេរីភាពនេះដែរ។ ជាក់ស្តែង មេដឹកនាំបក្សប្រឆាំង លោកសម រង្ស៊ី ដែលបានដកតម្រុយបង្គោលព្រំដែនក្នុងខេត្តស្វាយរៀងក៏បានធ្វើឡើងក្នុងហេតុផលសេរីភាព។ មានបញ្ហាតានតឹងជាច្រើនទៀតដែលតែងដុតកម្តៅឆាកនយោបាយកម្ពុជា ក៏កើតឡើងជុំវិញសេរីភាពសម្តែងមតិនេះដែរ។
អ្នកស្រឡាញ់សេរីភាពតែងចង់បានសេរីភាពដោយគ្មានដែនកំណត់ ប៉ុន្តែ រដ្ឋាភិបាលភ្នំពេញដែលមិនមែនវ៉ាស៊ីនតោន ឬប៉ារីសតែងព្យាយាមកម្រិតសេរីភាពនោះដោយសារតែខ្លាចផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងររបស់វាបង្កភាពវឹកវររហូតទប់ទល់លែងបាន។ ដូច្នេះ តើកម្ពុជាគួរយកគំរូណាមួយនៃសេរីភាព? តើត្រូវផ្តល់ទម្ងន់ខ្លាំងទៅលើសេរីភាពគ្មានព្រំដែនដោយមិនគិតពីផលវិបាករបស់វា ឬក៏គួរកម្រិតព្រំដែនសេរីភាពក្នុងក្របខណ្ឌណាមួយដើម្បីបញ្ចៀសភាពវឹកវរ នៅក្នុងសង្គមជាយថាហេតុ? នេះសំណួរដែលគ្រប់គ្នាគួរពិចារណា និងសម្រេចចិត្តជ្រើសរើស៕
ស្តាប់ការផ្សាយមុនៗ
សេវា វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ
អត្ថបទដែលពេញនិយមជាងគេ
អត្ថាធិប្បាយ (4)
RFI and Government
I feel like RFI go to the side of Government. Speak for Government like this Article. Government stop the free of speak not for that reason but they don't like people to speak bad on them. And the way they do is not demoncracy! Don't you think that?
His job
It is not his job to againt the government. He just share his ideas with that matter. You are one of the anti-government extremists, i persive. Reading his article many times, i can see that he is giving advice rather than supporting.
ប្រមាថ ខុសពី បញ្ឆិតបញ្ឆៀង
សូមលោកបែន បូណា ចេះជ្រើសរើសពាក្យមកប្រើអោយបានត្រឹមត្រូវជាងនេះ។ តើបែន បូណាមានបានឃើញវីដេអូ រូបភាពកំភ្លុកកំប្លែង ដោយផ្ទាល់ ឬក៏គ្រាន់តែលឺគេថា ហើយយកវាមកធ្វើមូលដ្នានក្នុងការសរសេរបទវិភាគ? រូបកំប្លែងនោះ មានលក្ខណៈបញ្ឆិតបញ្ឆៀង ជាជាងពាក្យរបស់លោក បែន បូណា ដែលថាជាការប្រមាថនោះ។ បញ្ឆិតបញ្ឆៀង ខុសពីប្រមាថ។ ពាក្យប្រមាថនេះ អាចជាឆ្នួនដុតកំដៅកំហឹងរបស់ សាសនិកអ៊ីស្លាមអោយកាន់តែខ្លាំងទៀត។ ដូច្នេះ សូមថ្លឹងថ្លែង ក្នុងការប្រើពាក្យសិន មុននឹងអោយគេយល់ថា ខ្លួនជាអ្នកវិភាគម្នាក់នោះ។
តើគំរូសេរីភាពណាមួយដែលកម្ពុជាគួរអនុវត្តន៍ ?
ហេតុអ្វីបានជា គេហទំព័រ RFI របស់លោកបារាំងឯងមិនupdate ព័ត៌មានឲ្យទាន់សភាពការណ៍បន្តិចទៅ!! បើសិនមិនមានអ្នកធ្វើការផ្នែកនេះទេ ម្តេចមិនជួលខ្មែរនៅស្រុកខ្មែរវាយអក្សរបញ្ចូលអត្ថបទទៅ។ ធ្វើការយឺតមែន!!!
ប្រតិកម្មជុំវិញអត្ថបទនេះ