ព្រហស្បតិ៍ 13 តុលា 2011
ការដោះលែង​អ្នកទោស​នយោបាយ​ភូមា​ឋិតក្នុង​ក្តីសង្ឃឹម​និងភាព​ប្រយ័ត្ន​ប្រយែង​
អ្នកជាប់ឃុំ​​ត្រូវ​របប​​គ្រប់គ្រង​​ភូមា​​​ដោះលែង​​​ឲ្យ​មាន​​​សេរីភាព​​​នៅទី​ក្រុងRangoon​​ ​ថ្ងៃទី​​១២​តុលា​​​ឆ្នាំ២០១១​ ​
អ្នកជាប់ឃុំ​​ត្រូវ​របប​​គ្រប់គ្រង​​ភូមា​​​ដោះលែង​​​ឲ្យ​មាន​​​សេរីភាព​​​នៅទី​ក្រុងRangoon​​ ​ថ្ងៃទី​​១២​តុលា​​​ឆ្នាំ២០១១​ ​
© Reuters/Soe Zeya Tun
ដោយ សៀក សារិន

រដ្ឋាភិបាល​ភូមា​បាន​គោរព​ពាក្យសន្យា​មួយអន្លើ​របស់ខ្លួន​ ​ ដោយបាន​ធ្វើការ​ដោះលែង​នៅ​ថ្ងៃពុធ​ទី១២​តុលា​ម្សិលមិញ​នូវ​អ្នកជាប់​ឃុំឃាំង ​ជាច្រើន​រយនាក់​ក្នុង​ក្របខ័ណ្ឌ​នៃ​ការ​លើកលែង​ទោស​ដ៏ធំមួយ​ ​ ដែលក្នុងនោះ​មាន​អ្នក​ទោស​នយោបាយ​ឬ​អ្នកទោស​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការ​បញ្ចេញមតិ​ មួយរយ​ប្លាយនាក់។

អង្គការ​អន្តរជាតិ​ខាងការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស​ Human Rights Watch ​បាន​ថ្លែង​ឲ្យដឹងថា​ ​ មាន​អ្នកទោស​នយោបាយ​យ៉ាងតិច​១២០នាក់​បាន​ត្រូវ​ដោះលែង​ឲ្យ​មាន​សេរីភាព​ដោយ​រដ្ឋាភិបាល​ភូមា។​ ចំណែកឯ​ព័ត៌មាន​បាន​ពី​គេហទំព័រ​ Mizzima ​វិញ​បាន​ឲ្យដឹងថា​ ​ គេបាន​ដោះលែង​អ្នក​ទោស​នយោបាយ​ជាង​៣០០នាក់។​ ដូច្នេះ​គេនៅពុំ​ទាន់​មាន​តួលេខ​ជាក់ច្បាស់​នៅ​ឡើយ​ទេ​ ​ ដោយហេតុថា​អាជ្ញាធរ​ភូមា​នៅ​ពុំទាន់​បាន​បង្ហាញ​តួលេខ​ជា​ផ្លូវការ។

 
ក៏​ប៉ុន្តែ​ ​ បើយោងតាម​ព័ត៌មាន​បាន​ពី​គេហទំព័រ​ Mizzima ​អ្នកជាប់​ឃុំឃាំង​នឹង​ត្រូវ​គេ​ធ្វើការ​ដោះលែង​ជា​បីវគ្គ​បន្ត​បន្ទាប់គ្នា។ ​បើយោងតាម​ទូរទស្សន៍​រដ្ឋភូមា​ ​ មាន​អ្នកជាប់​ឃុំ​៦ ៣៥៩នាក់​នឹងត្រូវ​គេ​ដោះលែង​ឲ្យ​មាន​សេរីភាព​ ​ ហើយ​ការដោះលែង​នេះ​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​អ្នកជាប់ឃុំ​ដែល​មាន​វ័យចំណាស់​ ​ មាន​ជម្ងឺ​ ​ ឬជា​ជនពិការ។
 
ក្នុង​ចំណោម​អ្នកប្រឆាំង​ប្រមាណ​៣០០នាក់​ដែលបាន​ត្រូវគេ​ដោះលែង​នៅ​ថ្ងៃពុធ​ម្សិលមិញ​ ​ គេ​កត់​សម្គាល់​ឃើញ​មាន​អ្នកត្លុក​កំប្លែង​ដ៏​ល្បីម្នាក់​ឈ្មោះ​ Zarnagar ​ ​ ហើយនិង​នាដករ​ភូមា​ម្នាក់​ដ៏​ប្រជាប្រិយ​ដែល​ត្រូវ​អាជ្ញាធរ​កាត់ទោស​ឲ្យ​ជាប់គុក​៥៩ឆ្នាំ​ពីបទ​បាន​បរិហារ​ពី​កង្វះ​ខាត​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ភូមា​ក្នុង​ការ​ផ្តល់​ជំនួយ​មនុស្សធម៌​ឲ្យដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ភូមា​រងគ្រោះ​ដោយ​ខ្យល់ព្យុះ​សង្ឃរា​ Nargis ​នៅឆ្នាំ២០០៨។​ ខ្យល់ព្យុះ​សង្ឃរា​ Nargis ​ដែលបាន​បោកបក់​ទៅលើ​ប្រទេស​ភូមា​យ៉ាងសែន​សាហាវ​ហើយ​ដែលបាន​បណ្តាល​ឲ្យ​មាន​មនុស្ស​ស្លាប់​ប្រមាណ​១៤ម៉ឺននាក់។
 
ក៏ប៉ុន្តែ​ ​ គេនៅ​ពុំទាន់​បាន​ដំណឹង​ជាក់ច្បាស់​នៅឡើយ​ ​ ពាក់ព័ន្ធនឹង​ការដោះលែង​ព្រះសង្ឃ​ព្រះនាម​ Shin Gambira ដែលជា​មេដឹកនាំ​ ​ “​Révolution de Safran »​ ឬ​ ​“បដិវត្តន៍​ពណ៌លឿងទុំ​”.​ដែលបាន​ត្រូវ​របបសឹក​ភូមា​វាយ​បង្ក្រាប​យ៉ាងសែន​ឃោរឃៅ​។
 
មាន​ព័ត៌មាន​ពុំជាក់​ច្បាស់​ជាច្រើន​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការដោះលែង​សកម្មជន​ការពារ​សិទ្ធិពលករ​ឈ្មោះ​ Su Su Nway ដែលជា​សមាជិក​នៃ​បក្សប្រឆាំង​ “សម្ព័ន្ធជាតិ​ដើម្បី​ប្រជាធិបតេយ្យ”​ LND ​ដឹកនាំដោយ​លោកស្រី​អ៊ុងសាន​ស៊ូជី​។
 
ហើយគេ​គួរ​គូស​បញ្ជាក់​ផងដែរ​ពី​ “អវត្តមាន”​ នៅក្នុង​បញ្ជីឈ្មោះ​នៃ​អ្នក​ត្រូវ​ដោះលែង​ឲ្យ​មាន​សេរីភាព​នៃ​​មេដឹកនាំ​ចលនា​និស្សិត​ជំនាន់​ឆ្នាំ៨៨​ដែល​បាន​ចូល​រួម​យ៉ាងសកម្ម​ក្នុងការ​ងើប​បះបោរ​ប្រឆាំង​នឹង​របបសឹក​ភូមា​ ​ មាន​ដូចជា​លោក​ Min Ko Naing ​ដែល​ជា​មេដឹកនាំ​ម្នាក់​ដ៏​ល្បី​នៃ​ចលនា​ប្រឆាំង។
 
ការដោះលែង​អ្នកទោស​នយោបាយ​ឲ្យមាន​សេរីភាព​មួយរយ​ប្លាយនាក់​នេះ​ ​ រដ្ឋាភិបាល​ភូមា​បច្ចុប្បន្ន​​ចង់​បង្ហាញ​ឲ្យ​គេ​ឃើញ​ពី​ការវិវឌ្ឍន៍​របស់ខ្លួន។​ ចាប់តាំងពី​បាន​ធ្វើការ​រំលាយ​របបយោធា​ផ្តាច់ការ​ ​ ហើយនិង​បាន​រៀបចំ​ឲ្យ​មាន​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីវិល​មក​ ​ អ្នក​ទទួល​ខុសត្រូវ​​ភូមា​បច្ចុប្បន្ន​បាន​សម្ដែង​បង្ហាញ​ឲ្យ​លោក​ខាងលិច​ឃើញ​ពី​ឆន្ទៈ​របស់​ខ្លួន​ក្នុង​ការ​ធ្វើ​កំណែ​ទម្រង់​ឈាន​ទៅរក​ប្រជាធិបតេយ្យូបនីយកម្ម។
 
គួរបញ្ជាក់ថា​ ​ ការដោះលែង​អ្នកទោស​នយោបាយ​នេះ​ ​ បាន​ត្រូវ​ទាមទារ​ដោយ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ ​ សហភាព​អឺរ៉ុប​ ​ ហើយនិង​បក្សប្រជាធិបតេយ្យ​ភូមា​ដែលជា​បក្សប្រឆាំង​។​ ហើយ​ការដោះលែង​អ្នកទោស​នយោបាយ​នេះ​ ​ ក៏​ជា​លក្ខខណ្ឌ​មួយ​ដ៏ចាំបាច់​ក្នុងការ​លើកចេញ​នូវ​ “​ទណ្ឌកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច​និង​នយោបាយ​”​ដែល​បាន​ដាក់​ទៅលើ​របបសឹក​ភូមា​តាំងពី​ទសវត្សរ៍​ឆ្នាំ១៩៩០។​ ម៉្យាង​ទៀត​ ​ អ្នកទទួល​ខុសត្រូវ​ភូមា​បច្ចុប្បន្ន​កំពុង​រៀបចំ​ខ្លួន​ចង់ឡើង​កាន់កាប់​តំណែង​ជា​ប្រធាន​ ASEAN ​នៅ​ឆ្នាំ២០១៤។
 
រដ្ឋាភិបាល​ភូមា​បច្ចុប្បន្ន​ចង់​បង្ហាញ​ឲ្យ​លោក​ខាងលិច​ឃើញ​ពី​សុឆន្ទៈ​របស់​ខ្លួន​មួយទៀត​គឺ​ ​ ការផ្អាក​សាងសង់​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​នៅ​ Myitsone ​នៃ​ប្រទេស​ភូមា​ដែល​មាន​ប្រទេសចិន​ជាអ្នក​ផ្តល់​ហិរញ្ញប្បទាន។​ ការផ្អាក​សាងសង់​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​នេះ​បាន​កើតមាន​ឡើង​ដោយហេតុតែ​មាន​សម្ពាធ​ដ៏​ខ្លាំង​ពី​សំណាក់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ភូមា។
 
ទោះជា​យ៉ាងណា​ក៏ដោយ​ ​ ក៏​អង្គការ​ការពារ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ជាច្រើន​បាន​ប្រកាស​អំពាវនាវ​ឲ្យ​គេ​មាន​ការ​ប្រយ័ត្ន​ប្រយែង​ជាមួយ​នឹង​អ្នកទទួល​ខុសត្រូវ​ប្រទេស​ភូមា​បច្ចុប្បន្ន​ ​ ដោយហេតុថា​នៅ​ខែឧសភា​កន្លងទៅ​ ​ របប​គ្រប់គ្រង​ភូមា​បាន​ធ្វើការ​ដោះលែង​ឲ្យ​មាន​សេរីភាព​អ្នកជាប់ឃុំ​ប្រមាណ​១៤ ០០០នាក់​ ​ ប៉ុន្តែ​ក្នុងនោះ​មាន​អ្នកទោស​នយោបាយ​តែ​៤៧នាក់​ប៉ុណ្ណោះ។
 
មូលហេតុ​នេះហើយ​ដែលបាន​នាំឲ្យ​សមាគម​ព័ត៌មាន-ភូមា​ថ្លែង​បញ្ជាក់ថា​ ​ “​ការឈាន​ទៅ​រក​ប្រជាធិបតេយ្យូបនីយកម្ម​នឹង​អាច​កើតមាន​នៅ​ប្រទេស​ភូមា​ ​ លុះ​ត្រាណា​តែ​មាន​ការ​ដោះ​លែង​​ឲ្យ​មាន​សេរីភាព​រាល់អ្នកទោស​នយោបាយ​ទាំងអស់​ដែល​មាន​នៅក្នុង​ប្រទេស​ភូមា​ ​ ដែល​ក្នុងនោះ​មាន​ ​ សកម្មជន​នៃ​បក្សប្រឆាំង​ ​ អ្នកកាសែត​ ​ មេធាវី​ ​ សិល្បករ​ ​ ហើយនិង​ព្រះសង្ឃ”​៕

ពាក្យគន្លឹះ : ភូមា
ទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ​ដែរ :
Close