អ៊ីរ៉ង់ -

អត្ថបទចុះផ្សាយនៅថ្ងៃ សៅរ៍ 08 កញ្ញា 2012 - ព័ត៌មានទើបកែប្រើលើកចុងក្រោយ ថ្ងៃ សៅរ៍ 08 កញ្ញា 2012

ក្រុមប្រឹក្សារបស់ AIEA បន្តដោះស្រាយសំណុំរឿងនុយក្លេអ៊ែរអ៊ីរ៉ង់

លោក Yukiya Amano នាយក AIEA

DIETER NAGL / AFP

ដោយ គួច គន្ធារ៉ា

ទេសាភិបាលនៃទីភ្នាក់ងារថាមពលបរមាណូអន្តរជាតិ ហៅកាត់ថា AIEA នឹងបន្តលើកយកសំណុំរឿងនុយក្លេអ៊ែររបស់ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ទៅជជែកជាថ្មីចាប់ពីថ្ងៃច័ន្ទ ទី១០ កញ្ញាសប្តាហ៍ក្រោយ។ AIEA នឹងជជែកពីបញ្ហានេះជាមួយក្រុមប្រទេសលោកខាងលិចដែលបាននឹងកំពុងបន្តចោទទីក្រុងតេហេរ៉ង់ថា មិនបានសហការណ៍ដោយតម្លាភាពជាមួយ AIEA។

សេចក្តីរាយការណ៍របស់ គួច គន្ធារ៉ា

ស្តាប់ (02:42)

08/09/2012 by គួច គន្ធារ៉ា

តាមធម្មតា គឺមានប្រធានបទជាច្រើន ដូចយ៉ាងបញ្ហាសន្តិសុខ ឬមួយក៏សកម្មភាពនុយក្លេអ៊ែររបស់កូរ៉ខាងជើងទេ ដែលគណៈប្រតិភូនៃប្រទេសសមាជិកទំាង ៣៥ប្រទេសរបស់ AIEA ត្រូវលើកទៅជជែកនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំពេញមួយសប្តាហ៍នៅក្នុងទីក្រុងវីយែន ប្រទេសអូទ្រីស។ ប៉ុន្តែជាថ្មីម្តងទៀត សំណុំរឿងនុយក្លេអ៊ែររបស់ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់នៅតែប្រធានបទក្តៅដែលត្រូវតែលើកយកទៅនិយាយដោយមិនអាចចៀសរួច។

នៅក្នុងរបាយការណ៍កម្រាស់ ១១ទំព័រចុងក្រោយរបស់ខ្លួន AIEA បានសរសេរច្បាស់ៗពីអសមត្ថភាពរបស់ខ្លួនក្នុងការបញ្ជាក់ថា កម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែររបស់អ៊ីរ៉ង់ ជាកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរស៊ីវិលនោះ ព្រោះថា អ៊ីរ៉ង់មិនបានចូលរួមសហការណ៍ឲ្យបានពេញលេញជាមួយ AIEA ទេ។ AIEA បានចោទរដ្ឋអំណាចអ៊ីរ៉ង់ថា បានលុបចោលនូវស្លាកស្នាមជាច្រើនដែលមាននៅមជ្ឈមណ្ឌលនុយក្លេអ៊ែរយោធា Parcin ស្ថិតក្បែរទីក្រុងតេហេរ៉ង់។

អ្នកការទូតបស្ចិមលោកម្នាក់បានបញ្ជាក់ថា អ៊ីរ៉ង់កំពុងបន្តលេងល្ខោនជាមួយសហគមន៍អន្តរជាតិ ដោយមិនបានបំពេញកាតព្វកិច្ចរបស់ខ្លួនឲ្យបានម្មត់ចត់ទេ។ អ្នកការទូតបស្ចិមលោករូបនេះដដែលបានយល់ឃើញថា គេគួរតែមានសេចក្តីសម្រេចចិត្តមួយដាក់ទ័ណ្ឌកម្មលើអ៊ីរ៉ង់ ឬមួយក៏យ៉ាងហោចណាស់ សេចក្តីថ្លែងការណ៍ចាស់ដៃមួយពីក្រុមប្រទេស ៥បូក១ មាន អាមេរិក ចិន រុស្ស៊ី អង់គ្លេស បារំាង បូកអាល្លឺម៉ង់។ សម្រាប់អ្នកការទូតបស្ចិមលោករូបនេះ AIEA និងក្រុមប្រទេសទំាង ៦ ត្រូវតែរួមប្រជុំគ្នាដើម្បីស្វែងរកការឯកភាពមួយក្នុងការគាបសង្កត់លើរបបទីក្រុងតេហេរ៉ង់។

ប៉ុន្តែ នៅចំពោះមុខ គេត្រូវតែនិយាយជំនះ និងបញ្ចុះបញ្ចូលប្រទេសចិន និងរុស្ស៊ីដែលជាសម្ព័ន្ធមិត្តចាក់ទឹកមិនលិចរបស់ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់។ ជានិច្ច ជាកាល ទីក្រុងប៉េកំាង និងម៉ូស្គូតែងតែប្រើសិទ្ធិវេតូប្រឆំាងនឹងគ្រប់សេចក្តីសម្រេចចិត្តរបស់ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិដែលដាក់ទ័ណ្ឌកម្មលើអ៊ីរ៉ង់។ ថ្មីៗនេះ ពិតមែនតែលោកអនុរដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការបរទេសរុស្ស៊ីបានជម្រុញអ៊ីរ៉ង់ឲ្យចូលរួមសហប្រតិបត្តិការជាមួយ AIEA ក៏ដោយ ក៏អ្នកការទូតរុស្ស៊ីរូបនេះបានឆ្លៀតរំលឹកថា គ្មានភស្តុតាងណាមួយដែលបញ្ជាក់ថា កម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរអ៊ីរ៉ង់ ជាកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរយោធានោះទេ។

គួរបញ្ជាក់ជូនថា គឺអវត្តមាននៅក្នុងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងអ៊ីរ៉ង់ និង AIEA ពេលនេះឯង ដែលបានជម្រុញឲ្យប្រទេសអ៊ីស្រាអែលដែលជាសត្រូវរបស់អ៊ីរ៉ង់យកធ្វើជាសក្ចីកម្មដើម្បីវាយប្រហារអ៊ីរ៉ង់តាមផ្លូវយោធា។ គឺនៅក្នុងបរិបទដ៏តានតឹងនេះហើយ ដែលគណៈប្រតិភូនៃប្រទេសសមាជិកទំាង ៣៥ប្រទេសរបស់ AIEA ត្រូវតែស្វះស្វែងរកការឯកភាពគ្នាមួយក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាដោយសន្តិវិធី៕